Một báo cáo của Dịch vụ Nghiên cứu Quốc hội (Congressional Research Service) ngày 13 tháng 5 năm 2026 đã chính thức ghi nhận điều mà các nhà phân tích hàng không và quốc phòng đã lần lượt theo dõi kể từ cuối tháng Hai: rằng lực lượng quân sự Mỹ đã mất hoặc bị hư hại hơn 40 máy bay trong Operation Epic Fury, chiến dịch không quân Mỹ-Israel kéo dài 40 ngày nhằm vào Iran bắt đầu từ ngày 28 tháng 2 năm 2026. Việc tiết lộ này, được khuếch đại bởi một cuộc trao đổi nặng lời tại ủy ban Thượng viện ngày 13 tháng 5 khi lãnh đạo Lầu Năm Góc từ chối xác nhận các con số thương vong mà một nghị sĩ đảng Dân chủ đã trích trực tiếp từ báo cáo quốc phòng đã xuất bản, đã đưa chi phí thực sự của chiến dịch không quân vào trọng tâm rõ rệt nhất và đặt ra những câu hỏi khó chịu về ưu thế trên không của Mỹ, khả năng sống sót của máy bay không người lái, và các hệ quả về sẵn sàng chiến đấu của một cuộc xung đột đã làm vơi đi những máy bay và số đạn dược không thể thay thế với tốc độ chưa từng thấy trong nhiều thập kỷ.

Những gì Quốc hội được thông báo và những gì Lầu Năm Góc từ chối xác nhận

Nghị sĩ đảng Dân chủ Ed Case đưa ra phát biểu này trong một phiên điều trần của ủy ban Thượng viện vào thứ Ba khi chất vấn Giám đốc Tài chính của Lầu Năm Góc Jay Hurst về quy mô tổn thất quân sự của Mỹ trong cuộc chiến. “Chúng ta đã mất khoảng 39 máy bay, theo một báo cáo trên The War Zone, và đó là một báo cáo cũ, gần một tháng tuổi,” ông Case nói. Ông hỏi liệu Lầu Năm Góc đã tính toán chi phí sửa chữa và thay thế lâu dài phát sinh từ những tổn thất đó hay chưa. 

Hurst từ chối cung cấp chi tiết, nói rằng Lầu Năm Góc cần tiến hành một “chẩn đoán toàn diện” trước khi ước tính chi phí. “Có chi phí ở đó, thưa ông, nhưng tôi muốn trả lời bằng văn bản,” Hurst bổ sung. 

Báo cáo của Dịch vụ Nghiên cứu Quốc hội liệt kê các tổn thất máy bay trong tác chiến từ Epic Fury đến đầu tháng 4 năm 2026. Bộ Quốc phòng ước tính tổng chi phí các tổn thất là $2.6 billion. 

Con số 42 máy bay do Congressional Research Service đưa ra bao gồm cả những thân máy bay bị phá hủy và những thân bị hư hỏng nặng. Con số 39 chiếc bị phá hủy mà ông Case trích dẫn tương ứng với những tổn thất đã được xác minh độc lập là tổng số máy bay sẽ không trở lại hoạt động. Bên cạnh việc 39 máy bay bị phá hủy, thêm 10 chiếc khác chịu mức độ hư hại khác nhau.

{{AD}}

Quy mô chiến dịch và cách các tổn thất tích lũy

Xung đột bắt đầu vào ngày 28 tháng 2, với Không quân Mỹ thực hiện gần 13,000 sorties trong suốt 40 ngày chiến tranh. Với nhịp độ đó, các máy bay Mỹ trung bình thực hiện hơn 325 lượt xuất kích chiến đấu mỗi ngày, một cường độ hoạt động kéo dài khiến, cùng với mạng lưới phòng không tích hợp của Iran mạnh hơn dự đoán, tạo ra điều kiện dẫn đến tỉ lệ tổn thất khiến nhiều quan sát viên bất ngờ. 

Việc vơi nhanh kho tên lửa ngoài tầm nhìn của Mỹ và Israel là yếu tố chính buộc lực lượng hai nước phải hoạt động gần hoặc trong không phận Iran để sử dụng bom rơi tự do có chi phí thấp hơn và nhiều hơn, điều này đặt ra rủi ro lớn hơn đáng kể.

{{REC}}

Đội bay máy bay không người lái: 24 chiếc MQ-9 Reaper mất

Hạng mục tổn thất về mặt số lượng đáng kể nhất trong hàng không Mỹ là General Atomics MQ-9 Reaper: chiếc máy bay không người lái tầm trung, bay trường có thời gian hoạt động dài, đóng vai trò xương sống cho năng lực trinh sát và tấn công không người lái của Mỹ. Ước tính có 24 chiếc bị bắn hạ trong xung đột, với những chiếc drone này không hề rẻ khi có giá gần $150 million mỗi chiếc. 

Một con số gây ngạc nhiên là 17 MQ-9 Reaper của Mỹ cũng đã bị mất trong xung đột. MQ-9 là một phương tiện bay không người lái tầm trung, bay trường có thời gian hoạt động dài, đóng vai trò xương sống của đội UAV Mỹ. Được trang bị khả năng thu thập tình báo, trinh sát và do thám cao cấp, nó có tải trọng mang tên lửa Hellfire và vũ khí GBU cho các đòn tấn công chính xác nhằm vào mục tiêu có giá trị cao. Không quân Mỹ trước đó cũng đã mất 10 chiếc MQ-9 trong xung đột với Ansarullah Coalition forces ở Yemen kể từ tháng 10 năm 2023 onwards. 

Các vụ bắn rơi MQ-9 Reaper của Iran chiếm phần lớn tổn thất trên không của Mỹ, khi những máy bay này được triển khai sâu trong không phận Iran để thực hiện những nhiệm vụ quá rủi ro đối với máy bay có người lái. 

Ngoài các Reaper, một máy bay trinh sát không người lái trị giá $250 million cũng bị mất. A US Northrop Grumman MQ-4C Triton crashed after loss of communication and falling from 52,000 feet to 9,500 feet in 15 minutes, signalling its crash somewhere in the Persian Gulf. Giá trị chiếc drone là $238 million. 

{{AD}}

Vụ bắn rơi F-15E và cuộc cứu hộ tốn kém

Một F-15E Strike Eagle đã bị phòng không Iran bắn rơi trên vùng trời Iran vào ngày 3 tháng 4, cả hai phi công đã bật ghế lái thoát an toàn và sau đó được cứu trong các chiến dịch giải cứu riêng biệt. Cùng ngày, một máy bay tấn công A-10 cũng bị mất trong các hoạt động trên Iran. Hai UH-60 Black Hawk trực thăng bị trúng đạn trong các nỗ lực cứu hộ liên quan đến sự cố này. 

Sau vụ bắn rơi một US Air Force F-15E Strike Eagle trên lãnh thổ Iran đầu tháng 4, nỗ lực của Mỹ để cứu hai phi công nhảy dù xuống Iran khiến 9 máy bay Mỹ và một máy bay Israel bị mất thêm. Những chiếc đó gồm HC-130J Combat King II personnel recovery support aircraft, HH-60W combat rescue helicopters, UH-60 Black Hawk transport helicopters, một A-10 attack jet, và một MQ-9 drone.

ABC News reported that during the rescue mission inside Iran, two MC-130J Commando II aircraft became stuck at a makeshift landing site and were later destroyed by US forces. 

The F-35

Một trong những sự cố đơn lẻ có ý nghĩa chiến lược nhất của chiến dịch là việc một chiếc F-35A Lightning II bị hư hại, lần đầu tiên trong lịch sử hoạt động của loại máy bay này nó bị trúng đòn trong chiến đấu. Đội máy bay Mỹ bị hư hại bao gồm một F-35 Lightning II bị hư hỏng trong một nhiệm vụ chiến đấu, rất có thể do lực lượng Iran gây ra, vào ngày 19 tháng 3, khiến đây là lần đầu tiên mà F-35 bị hư hại trong tác chiến.

{{AD}}

The E-3 Sentry

Một trong những tổn thất đáng chú ý nhất của lực lượng Mỹ là chiếc E-3 Sentry airborne warning and control system, một trong những máy bay có giá trị cao nhất trong đội bay Mỹ. E-3 Sentry, được biết đến là AWACS, là nền tảng phát triển từ Boeing 707 hoạt động như một trung tâm chỉ huy và kiểm soát trên không, điều phối hành động của nhiều máy bay trên một vùng rộng lớn. Việc mất chiếc máy bay này đã loại bỏ một nút quan trọng khỏi kiến trúc quản lý không phận của Mỹ và là một tài sản vừa vô cùng khó thay thế vừa không còn trong sản xuất.

Lợi thế ngầm của Iran

Các tổn thất máy bay xảy ra mặc dù đây là chiến dịch ném bom có cường độ kéo dài nhất do lực lượng Mỹ tiến hành trong nhiều năm, và kết quả của các cuộc không kích đó lên cơ sở hạ tầng quân sự của Iran kém toàn diện hơn so với những gì được công khai. Sau các cuộc oanh tạc không ngừng sử dụng một số quả bom lớn và nặng nhất của Mỹ, cộng đồng tình báo báo cáo rằng 90% các kho và cơ sở phóng tên lửa ngầm của Iran vẫn đang hoạt động. Iran sở hữu các 'thành phố tên lửa' kiên cố dưới lòng đất để bù đắp cho việc thiếu ưu thế trên không. Những căn cứ chôn vùi này chịu đựng quá tốt trước các cuộc tấn công dữ dội, cung cấp không gian và thời gian cho Iran sửa chữa các đạn dược bị hư hại. 

Như một lời xem trước về những gì Trung Quốc có thể làm với các căn cứ và thiết bị của Mỹ, không cần nhìn xa hơn Trung Đông. Trong những tuần đầu của Epic Fury, the IRGC destroyed dozens of American aircraft, một số trong đó không còn được sản xuất nữa. 

Khía cạnh hàng không dân dụng

Hai trong số các máy bay bị trúng khi đang đỗ tại sân bay, một Emirates Airbus A380 và một chiếc Saudia Airbus A321 nhỏ hơn, đã bị đánh trúng khi đỗ tại Dubai International Airport. 

Hệ quả của xung đột đối với ngành hàng không đã lan rộng tới toàn bộ mảng thương mại. Các hãng hàng không Mỹ đình chỉ hoàn toàn các tuyến tới Trung Đông. Giá nhiên liệu máy bay tăng gấp đôi chỉ trong vài ngày sau các đợt tấn công đầu tiên. Dubai International Airport, trung tâm quốc tế bận rộn nhất thế giới, về cơ bản đã bị đóng cửa trong nhiều tuần. American, Delta, và United đều ngừng các chuyến tới Israel và vùng Vịnh. Và việc phá hủy cơ sở hạ tầng thương mại ở Dubai liên quan trực tiếp tới hai loại máy bay thương mại dễ nhận diện nhất trên thế giới, nhắc nhở rằng trong một cuộc xung đột diễn ra trên một trong những vùng giao thương hàng không tập trung nhất hành tinh, máy bay dân dụng không được bảo vệ khỏi hành động quân sự.

{{AD}}

Những hệ quả chiến lược và công nghiệp

Mặc dù các hệ quả kinh tế và chiến lược của việc làm vơi kho đạn dược của Mỹ vượt xa những hệ quả của các tổn thất hàng không trong cuộc chiến với Iran, xung đột đã đặt ra các thách thức chưa từng có đối với ưu thế trên không của Mỹ, với khả năng của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran trong việc tấn công máy bay tại các sân bay trên khắp Trung Đông bằng tên lửa và drone đã là một phần trung tâm của vấn đề này. 

Mức tổn thất cao đối với một loại drone đắt tiền như vậy có thể làm tăng áp lực đòi phát triển một phiên bản cải tiến với khả năng sống sót tốt hơn, có diện tích phản xạ radar và dấu hiệu hồng ngoại thấp hơn.

Việc Lầu Năm Góc từ chối xác nhận số liệu tổn thất tổng hợp trong một phiên họp quốc hội công khai, kết hợp với báo cáo của CRS ghi lại 42 máy bay với tổng chi phí $2.6 billion, để lại một khoảng cách đáng kể giữa hồ sơ công khai và những gì Bộ Quốc phòng đã chính thức thừa nhận. Đối với những người trong cộng đồng hàng không Mỹ, cả quân sự lẫn dân sự, việc ghi chép đầy đủ chi phí của Operation Epic Fury về máy bay, năng lực và sẵn sàng chiến đấu vẫn đang được tiếp tục hoàn thiện.

Các tổn thất máy bay quân sự chính của Mỹ trong Operation Epic Fury 

(Feb 28 – ~Apr 8, 2026)

Ghi chú: Bảng này phản ánh các tổn thất máy bay quân sự đã được xác nhận và báo cáo. Nó không đại diện cho các chuyến bay thương mại theo lịch. Nguồn bao gồm báo cáo của Dịch vụ Nghiên cứu Quốc hội ngày 13 tháng 5 năm 2026 và các báo cáo quốc phòng đã được xác minh.

Tổng chi phí ước tính theo DoD: $2.6 billion. Không quân Mỹ thực hiện ~13,000 sorties trong suốt 40 ngày xung đột. Giám đốc Tài chính Lầu Năm Góc từ chối xác nhận chi phí thay thế tại phiên điều trần Thượng viện ngày 13 tháng 5.