PHOENIX, AZ — Ngành hàng không đang đối mặt với sự giám sát pháp lý mới trong tuần này khi một tiếp viên kỳ cựu của American Airlines đã tiến hành một vụ kiện lớn, cáo buộc rằng một "fume event" trên một chuyến bay thương mại đã khiến cô bị tổn thương thần kinh vĩnh viễn.

Đơn kiện, được nộp vào những ngày cuối tháng 1 năm 2026, đưa "dirty little secret" về không khí buồng lái độc hại trở lại thành tâm điểm chú ý toàn quốc, đồng thời làm nổi bật sự rạn nứt ngày càng lớn giữa những người ủng hộ an toàn tổ bay và các hãng hàng không lớn.

Tamar Ferrel, một tiếp viên đóng tại Phoenix làm việc cho American Airlines, đang yêu cầu khoản bồi thường thiệt hại và hình phạt đáng kể sau một sự cố mà cô mô tả là một lần tiếp xúc thay đổi cuộc sống với các hợp chất organophosphate.

Đơn kiện, được nộp tại một tòa án quận ở New York vào ngày 27 tháng 1 năm 2026, mô tả chi tiết một sự kiện kinh hoàng ngày 14 tháng 1 năm 2024 trên một chiếc Airbus A319 tại Phoenix Sky Harbour International Airport (PHX).

Theo hồ sơ pháp lý, sự cố bắt đầu trong quá trình hành khách lên máy bay.

Khi Ferrel đang hỗ trợ hành khách, bộ nguồn phụ của máy bay (APU) được kích hoạt, bị cáo buộc đã gây ra một luồng lớn "bleed air" bị ô nhiễm tràn vào buồng lái.

Chỉ trong vài giây, một mùi hôi khó chịu, thường được phi hành đoàn mô tả giống như "dirty socks", đã lan khắp máy bay.

{{AD}}

Một "Chemical Concussion" và Sự nghiệp Bấp Bênh

Đơn kiện khắc họa rõ nét những thiệt hại thể chất ngay lập tức.

Theo báo cáo, Ferrel đã chứng kiến đồng nghiệp ho và nôn khạc gần đuôi máy bay trước khi cơ trưởng ra lệnh sơ tán toàn bộ hành khách.

Trong khi hành khách được phép rời đi, phi hành đoàn vẫn ở trên máy bay gần một giờ.

Hệ quả lâu dài đã rất tàn khốc.

Mặc dù được phép đi làm trở lại sau chỉ một ngày nghỉ, tình trạng của Ferrel đã xấu đi trong một chuyến bay sau đó đến Mexico, nơi cô được báo cáo bắt đầu run rẩy không kiểm soát và cần hỗ trợ oxy bổ sung.

“Cô cuối cùng đã gặp một bác sĩ thần kinh nổi tiếng, Dr. Robert Kaniecki, một chuyên gia về đau đầu, người tiếp tục điều trị cho cô nhưng đã ví việc cô bị tiếp xúc vào ngày 14 tháng 1 năm 2024 giống như một cầu thủ bóng bầu dục bị đánh vào đầu, nhưng với hóa chất,” nêu trong đơn kiện dân sự.

Ferrel cáo buộc rằng hiện cô phải chịu các cơn đau đầu mãn tính hàng ngày và rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD) nặng, gây ra các cơn hoảng loạn mỗi khi cô cố gắng trở lại buồng lái.

Đội ngũ pháp lý của cô lập luận rằng cả hãng hàng không lẫn nhà sản xuất đã biết về những khuyết tật "bleed air" này trong nhiều thập kỷ, nhưng đã ưu tiên lợi nhuận hơn việc lắp đặt cảm biến hoặc bộ lọc chất lượng cao.

{{REC}}

"Bí mật bẩn thỉu" của ngành

Trọng tâm của vụ kiện là hệ thống "bleed air" được sử dụng trên hầu hết các máy bay thương mại hiện đại (ngoại trừ Boeing 787 Dreamliner).

Hệ thống này lấy không khí nén trực tiếp từ động cơ để điều áp và thông gió cho buồng lái.

Nếu một vòng đệm động cơ bị hỏng, dầu máy bay bị nung nóng, chứa các hóa chất độc thần kinh như Tricresyl Phosphate (TCP), có thể bốc hơi và xâm nhập vào khoang hành khách.

{{AD}}

Một Làn Sóng Kiện Tụng Đang Gia Tăng

Vụ kiện này không phải là trường hợp riêng lẻ.

Trong năm vừa qua, một làn sóng các đơn kiện tương tự đã nhằm vào các hãng hàng không và nhà sản xuất lớn.

Chỉ vài tháng trước, một tiếp viên của United Airlines đã nộp đơn kiện trị giá 30 triệu đô la liên quan đến một sự cố gần như tương tự, và các chuyên gia pháp lý cho rằng năm 2026 có thể là thời điểm bước ngoặt đối với các quy định liên bang về không khí buồng lái.

“Đây không chỉ là vấn đề lỗi sản phẩm. Đó là câu chuyện về sự sơ suất, che giấu và thất bại trong việc bảo vệ sức khỏe cộng đồng,” nêu trong một báo cáo gần đây của các luật sư Morgan & Morgan về xu hướng trên toàn ngành.

American Airlines từ lâu vẫn khẳng định không khí buồng lái an toàn và rằng các "fume events" là những sự cố hiếm và riêng lẻ.

Tuy nhiên, Bộ Lao động trước đó đã buộc tội hãng vào năm 2023 vì trả thù các tiếp viên báo cáo bị bệnh do khói độc, một lịch sử mà đội ngũ pháp lý của Ferrel dự định sẽ tận dụng để chứng minh mô thức sơ suất.