WASHINGTON, D.C. — Federal Havacılık İdaresi (FAA), Airbus A350-900 ve A350-1041 filolarını etkileyen kritik bir "kontrolsüz (runaway)" uçuş kumanda tehlikesini ortadan kaldırmaya yönelik nihai düzenleme Uçuşa Elverişlilik Direktifi (AD) 2025-25-12'yi yayımladı.

Bugün, 29 Aralık 2025'te yayımlanan direktif, kumanda yüzeylerinin pilot tarafından komut verilmeden hareket etmesini önlemek için yeni uçuş kontrol yazılımının kurulmasını zorunlu kılıyor.

Hüküm, Uzak Uçuş Kontrol Modülleri (FCRMs) ile ilgili küresel bir güvenlik soruşturmasının sonucudur.

Regülatörler, hidrolik sıvının bu modüllere sızarak elektronik devre kartlarını kontamine edebileceğini ve bu durumun dümen ve elevatöre katastrofik "runaway" sinyalleri gönderebileceğini tespit etti.

{{AD}}

Kalıcı Çözüm

Daha önce FAA ve Avrupa Birliği Havacılık Emniyeti Ajansı (EASA), FCRM'lerin fiziksel muayenesini ve sık sık değiştirilmesini gerektiren geçici önlemlere dayanıyordu; bu süreç havayollarına uçak başına 111.276 $'den fazla maliyet getirmişti.

Bu nihai AD, yükü yazılım tabanlı bir çözüme kaydırıyor ve FAA bunu kalıcı sonlandırıcı işlem olarak tanımlıyor.

13 Ocak 2026'dan itibaren tüm işletmeciler, Uçuş Kontrol ve Rehberlik Sistemi (FCGS) yazılımlarını aşağıdaki standartlara yükseltmek zorunda olacak:

• Primary Computer (PRIM): Yazılım standardı P14.1.3
• Secondary Computer (SEC): Yazılım standardı S14.1.2

ABD İşletmecileri ve Filo Maliyeti Üzerindeki Etki

Direktif öncelikle A350'i işletmekte olan tek büyük ABD taşıyıcısı olan Delta Air Lines'ı etkiliyor.

FAA, 39 ABD tescilli uçağın emreden düzenlemeden etkilendiğini tahmin ediyor.

Daha önceki donanıma odaklanan zorunluluklar finansal olarak ağır yük getirirken, yazılım yaması önemli ölçüde daha ekonomik olup işçilik maliyeti olarak uçak başına yaklaşık 2.234 $ olarak tahmin ediliyor.

Bununla birlikte, soruşturmanın başlangıcından bu yana ABD filosunun toplam maruziyeti 4,4 milyon $'u aşıyor.

{{AD}}

2026 A350 İşletme Görünümü

Delta ile Virgin Atlantic ve Qatar Airways gibi uluslararası ortaklar 2026 başında nihai yazılım yamalarını uygularken, A350 uzun menzilli toparlanmanın omurgası olarak kalmaya devam ediyor.

Aşağıda Kış 2025/Bahar 2026 sezonu için A350 filosunu kullanan bazı temsilî güzergâhlar yer alıyor.

{{REC}}

Teknik Arka Plan

A350 gibi fly-by-wire bir uçakta, pilotun kumandaları bilgisayarlar tarafından aktüatörlere gönderilen elektronik sinyallere dönüştürülür.

Bir kontrol yüzeyi (örneğin dümen) pilot tarafından komut verilmemesine rağmen maksimum konumuna doğru hareket ettiğinde buna bir "runaway" denir.

FCRM kontaminasyonu sorunu özellikle tehlikeliydi çünkü:

• Standart pilot devre dışı bırakmalarını atlayabilirdi.
• Dümen ve elevatör üniteleri ortak bir tasarıma sahip olduğundan, tek bir kontaminasyon kaynağı birden fazla uçuş eksenini etkileyebilirdi.
• Yazılım düzeltmesi, hatalı FCRM sinyallerini tespit eden ve uçuş yüzeyini hareket ettirmeden önce etkilenen modülü devre dışı bırakan bir "makuliyet kontrolü" mantığı getiriyor.