Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) đã hoàn tất cột mốc rà soát cuối cùng cho Boeing 737 MAX 10, mở đường cho việc cấp chứng nhận cho thành viên lớn nhất trong gia đình MAX có thể diễn ra ngay trong tuần tới, theo nhiều báo cáo được công bố hôm thứ Năm.

Cơ quan quản lý đã hoàn tất các đánh giá kỹ thuật cuối cùng trong những ngày gần đây, giải quyết những vấn đề cuối cùng còn tồn đọng đã khiến máy bay bị kẹt trong trạng thái chờ cấp phép kéo dài nhiều năm. Đối với Boeing, sự phê chuẩn sắp tới đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong một chương trình đã phát sinh chi phí hàng tỷ đô la và thử thách sự kiên nhẫn của các hãng hàng không đã đặt mua từ lâu trước đại dịch.

{{AD}}

Con đường dài để được chứng nhận

737 MAX 10 là phiên bản kéo dài của dòng máy bay thân hẹp bán chạy nhất của Boeing, được thiết kế để cạnh tranh trực tiếp với Airbus A321neo ở phân khúc cao hơn của thị trường một lối đi. Máy bay có thể chứa tới 230 hành khách ở cấu hình mật độ cao, cung cấp cho các hãng thêm sức chứa trên các tuyến mà phiên bản nhỏ hơn MAX 9 đã đạt tới giới hạn.

Việc cấp chứng nhận cho MAX 10 đã nhiều lần bị trì hoãn kể từ khi chương trình 737 MAX rộng hơn trải qua hậu quả của hai vụ tai nạn chết người vào năm 2018 và 2019, dẫn tới lệnh cấm bay toàn cầu kéo dài 20 tháng đối với đội tàu. Mặc dù MAX 8 và MAX 9 đã trở lại hoạt động, các cơ quan quản lý đã đặt các biến thể mới hơn MAX 7 và MAX 10 dưới sự giám sát chặt chẽ hơn.

Một sự cố bung nắp cửa khoang trong khi bay trên một chiếc MAX 9 của Alaska Airlines vào tháng 1 năm 2024 đã gia tăng sức ép lên chất lượng sản xuất của Boeing và khiến FAA thắt chặt sự giám sát đối với nhà sản xuất. Sự cố đó đã làm chậm tiến trình cấp chứng nhận cho cả MAX 7 và MAX 10, khi cơ quan yêu cầu thêm dữ liệu và kiểm tra trên toàn hệ thống sản xuất.

{{REC}}

Ý nghĩa của việc phê chuẩn đối với Boeing

Đối với Boeing, việc cấp chứng nhận cho MAX 10 loại bỏ một trong những rủi ro pháp lý lớn còn tồn tại trong mảng máy bay thương mại của công ty. Công ty đã tích lũy một tồn đọng đơn hàng đáng kể cho biến thể này, với các đơn hàng lớn từ các hãng bao gồm United Airlines, Delta Air Lines và một số hãng quốc tế khác đã chờ nhiều năm để nhận bàn giao.

Đặc biệt United Airlines là một trong những khách hàng lên tiếng nhiều nhất khi chờ máy bay. Hãng đã đặt một trong những đơn hàng lớn nhất cho MAX 10 và đã nhiều lần điều chỉnh các giả định trong kế hoạch đội tàu khi việc cấp chứng nhận bị trễ. Delta cũng có cam kết đáng kể với biến thể này và được cho là sẽ bắt đầu nhận bàn giao khi sản lượng gia tăng sau khi được phê chuẩn.

Việc cấp chứng nhận cho phép Boeing bắt đầu các công việc chuẩn bị giao nhận chính thức, bao gồm công đoạn cấu hình cuối cùng theo từng hãng và phê duyệt đào tạo phi hành đoàn. Các phi công đã được chứng nhận trên các biến thể 737 MAX khác chỉ cần huấn luyện chênh lệch để vận hành MAX 10, bảo toàn một trong những lợi thế thương mại chính của dòng máy bay này.

Những cân nhắc về kỹ thuật và thiết kế

MAX 10 có thân tàu dài hơn MAX 9, cùng với hệ thống càng hạ cánh kiểu bán đòn bẩy được điều chỉnh cho phép khung máy bay kéo dài xoay khi cất cánh mà không chạm đường băng. Thiết kế này đã đặt ra những thách thức kỹ thuật góp phần kéo dài thời gian phát triển.

Máy bay vẫn sử dụng động cơ CFM International LEAP-1B được trang bị trên toàn dòng MAX và dùng chung phần mềm điều khiển bay đã được các cơ quan chức năng yêu cầu cập nhật sau những vụ tai nạn trước đó. Boeing cũng đã thực hiện thêm các thay đổi đối với hệ thống chống băng động cơ, một lĩnh vực đã chịu sự giám sát chặt chẽ từ FAA trong quá trình cấp chứng nhận cho cả MAX 7 và MAX 10.

Trước đó Boeing đã xin miễn trừ một số yêu cầu cảnh báo buồng lái vốn sẽ áp dụng cho MAX 7 và MAX 10 theo một thời hạn do Quốc hội đặt ra. Cuối cùng công ty đã rút yêu cầu đó vào đầu năm 2024 và cam kết kỹ thuật một giải pháp tuân thủ, điều này khiến việc cấp chứng nhận mất thêm thời gian nhưng loại bỏ một yếu tố gây tranh cãi về chính trị khỏi quá trình rà soát.

{{AD}}

Tác động đối với ngành

Việc phê chuẩn MAX 10 khôi phục khả năng của Boeing cạnh tranh trực tiếp với Airbus ở phân khúc lớn nhất và tăng trưởng nhanh nhất của thị trường máy bay một lối đi. A321neo và biến thể tầm xa hơn A321XLR đã chiếm ưu thế trong hoạt động đặt hàng gần đây, và việc thiếu một MAX 10 được chứng nhận đã hạn chế các lựa chọn của Boeing khi chào bán kế hoạch đổi mới đội tàu cho các hãng lớn.

Các nhà phân tích lưu ý rằng mặc dù việc cấp chứng nhận là bước cần thiết, Boeing vẫn phải đối mặt với thách thức tăng sản lượng để đáp ứng các cam kết tồn đọng. FAA đã giới hạn sản lượng 737 MAX ở mức 38 chiếc mỗi tháng sau sự cố của Alaska Airlines, và bất kỳ việc tăng vượt ngưỡng đó sẽ đòi hỏi phải chứng minh cải thiện trong kiểm soát chất lượng.

Giám đốc điều hành Boeing cho biết công ty dự định sẽ xin phép tăng mức trần sản xuất khi họ có thể chứng minh hiệu suất duy trì theo các chỉ số chất lượng nội bộ. Việc phê chuẩn MAX 10 không tự động gỡ bỏ giới hạn đó, nhưng cho phép nhà sản xuất phân bổ các suất giao trên một danh mục biến thể rộng hơn.

Cả Boeing lẫn FAA chưa công bố công khai một ngày cụ thể cho việc cấp chứng chỉ. Cả hai bên theo truyền thống đều từ chối bình luận về thời điểm của các hành động pháp lý đang chờ xử lý cho đến khi tài liệu chính thức được phát hành. Các quan sát viên trong ngành dự đoán sẽ có thông báo trong vài ngày tới, với giả định không có vấn đề hành chính vào phút chót phát sinh.